Wilma Knoppersen is bestuurslid van de Stichting 44 oktober (Putten, Nederland). Haar beide grootvaders, Heimen Knoppersen en Johan Wendt, werden tijdens de razzia in Putten op 1 en 2 oktober 1944 gearresteerd en op 14 oktober 1944 naar Neuengamme gedeporteerd, waar ze beiden het jaar daarop omkwamen.
Hoe heb je de verhalen van je grootvaders vernomen?
Mijn ouders vertelden me al op jonge leeftijd over de geschiedenis van mijn twee grootvaders, die beiden omkwamen in het concentratiekamp Neuengamme na de razzia in Putten.
Het verhaal werd ons verteld aan de hand van de foto’s en het monument van ‘de vrouw van Putten’.
Welke invloed heeft je familiegeschiedenis op de persoon die je vandaag bent?
Ik heb mijn grootvaders in mijn leven gemist, als persoon en als grootvader. Door dat verlies raakte ik geïnteresseerd in hun leven vóór de razzia en wat er daarna met hen gebeurde. Het verlies van een vader had een grote impact op het leven van mijn ouders. In onze familie is veel verteld en gesproken over de geschiedenis van mijn beide grootvaders. Als kind heb ik ervaren wat het voor mijn grootmoeders betekent als dierbaren worden gedood door het geweld van oorlog. Ik heb diep respect voor hoe zij na de oorlog hun taken in hun gezinnen en bedrijven op zich hebben genomen en uitgevoerd.
Welke elementen van je familiegeschiedenis en waarden ga je doorgeven aan de volgende generatie(s)?
Het is belangrijk dat je de familiegeschiedenis en de geschiedenis van je stad of dorp kent. Er zijn lessen te leren uit de geschiedenis. Er is niet één manier om met oorlogsverdriet om te gaan, het is een zeer persoonlijk onderwerp. Het is belangrijk om aandacht te besteden aan onrechtvaardigheid en machtsmisbruik.
Hoe ben je bij de stichting Oktober ’44 terechtgekomen? Wat betekent je betrokkenheid voor jou?
Als sympathisant van de Stichting 44 oktober heb ik een reis naar Neuengamme gemaakt.
Ik was diep geraakt door dat bezoek en heb er met anderen over gesproken. Ik ben pedagoog en ben door het bestuur van de stichting gevraagd om het educatieve programma van deze stichting vorm te geven. Elk jaar organiseren we een evenement waarbij we het verhaal van de razzia in Putten vertellen aan ongeveer 350 kinderen uit de laatste jaren van de basisschool.
Ana Buka werd in 1984 geboren in Sarajevo, Bosnië en Herzegovina. Ze studeerde Engelse taal- en letterkunde aan de Universiteit van Sarajevo en voltooide haar masterdiploma in literatuur en geschiedenis in 2015. Haar eerste ervaring op het gebied van herinneringscultuur deed ze op in 2014, toen ze als vrijwilliger voor Aktion Sühnezeichen Friedensdienste (Actie Verzoeningsdienst voor de Vrede ) begon bij de Neuengamme concentratiekamp gedenkplaats. Twee jaar later voltooide ze een opleiding op het gebied van herinneringseducatie en sindsdien werkt ze als freelancer bij de Neuengamme concentratiekamp gedenkplaats. In het kader van haar werk bij de gedenkplaats heeft ze als vertaler meegewerkt aan verschillende tentoonstellingen, meegewerkt aan de ontwikkeling van concepten voor nieuwe educatieve formaten, evenementen medegeorganiseerd en voor overlevenden gezorgd.